Bên cạnh cận thị học đường thì loạn thị cũng là một tật khúc xạ có tỷ lệ người mắc phải rất cao trong cộng đồng. Nhiều người thường hoang mang khi nghe bác sĩ kết luận mình hoặc con em mình bị loạn thị vì không hiểu rõ bản chất của căn bệnh này.
Không giống như cận thị chỉ gây mờ khi nhìn xa, loạn thị gặm nhấm thị lực một cách toàn diện, khiến mọi vật trước mắt trở nên nhòe mờ, méo mó dù ở khoảng cách gần hay xa. Nếu không được phát hiện và chỉnh kính kịp thời, loạn thị sẽ gây mỏi mắt kinh niên, đau đầu và có nguy cơ biến chứng thành nhược thị ở trẻ em.
Hãy cùng các chuyên gia nhãn khoa tại Bệnh viện Mắt Thanh Tâm tìm hiểu chi tiết về tật loạn thị, dấu hiệu nhận biết và giải pháp khắc phục triệt để qua bài viết dưới đây.

1. Tật loạn thị là gì? Bản chất vật lý nhãn khoa
Ở một đôi mắt bình thường (chính thị), giác mạc (lớp màng trong suốt phía trước nhãn cầu) có hình dáng bề mặt hoàn hảo giống như một quả bóng tròn (bóng đá). Nhờ đó, các tia sáng từ môi trường đi vào mắt sẽ được bẻ cong đồng đều và hội tụ chính xác tại một điểm duy nhất trên võng mạc, giúp chúng ta nhìn hình ảnh sắc nét.
Ngược lại, ở mắt bị loạn thị, giác mạc bị biến dạng thành hình dáng của một quả bóng bầu dục (bóng bầu dục Mỹ). Do độ cong của giác mạc không đồng đều ở các kinh tuyến, các tia sáng khi đi vào mắt sẽ bị bẻ cong theo nhiều hướng khác nhau, dẫn đến việc hội tụ tại nhiều điểm trên võng mạc (có điểm ở trước, có điểm ở sau võng mạc).
Hệ quả là não bộ không nhận được một hình ảnh đồng nhất, khiến người bệnh luôn thấy mọi sự vật bị nhòe, mờ, có bóng mờ hoặc bị méo mó hình dạng.
2. Nguyên nhân dẫn đến tật loạn thị
Sự bất thường về hình dáng giác mạc và thấu kính mắt chủ yếu xuất phát từ các yếu tố sau:
- Do di truyền (Phổ biến nhất): Cấu trúc hình dáng giác mạc hình bầu dục thường có tính chất bẩm sinh. Nếu trong gia đình có bố mẹ bị loạn thị nặng, trẻ sinh ra có nguy cơ cao cũng sẽ mắc tật khúc xạ này.
- Do chấn thương mắt hoặc phẫu thuật: Các tai nạn gây rách, sẹo giác mạc hoặc các ca phẫu thuật mắt không đảm bảo kỹ thuật có thể làm thay đổi cấu trúc độ cong tự nhiên của giác mạc, dẫn đến loạn thị mắc phải.
- Biến chứng của bệnh lý giác mạc chóp (Keratoconus): Đây là một bệnh lý nguy hiểm khiến giác mạc bị mỏng dần và tiêu biến cấu trúc tròn, lồi ra phía trước thành hình chóp nón, gây ra độ loạn thị cực kỳ cao và tiến triển nhanh.
- Thói quen hay dụi mắt: Hành động dụi mắt thô bạo bằng tay liên tục trong thời gian dài (nhất là ở trẻ nhỏ có cơ địa dị ứng, ngứa mắt) có thể gián tiếp làm thay đổi độ cong vi mô của giác mạc.
3. Các dấu hiệu cảnh báo bạn hoặc trẻ đang bị loạn thị
Khác với cận thị, người bị loạn thị thường có các triệu chứng rất đặc trưng bao gồm:
- Nhìn mờ, nhòe ở mọi khoảng cách: Dù nhìn bảng đen ở xa hay đọc sách, xem điện thoại ở gần, hình ảnh đều không có độ sắc nét, chữ viết bị nhòe viền hoặc lồng đôi, lồng ba hình ảnh lên nhau.
- Nhìn hình dạng vật thể bị biến dạng: Các đường thẳng bỗng nhiên thấy hơi cong vẹo, gợn sóng; hình tròn trông giống hình elip hoặc các vật thể bị kéo dài ra.
- Thường xuyên nhức đầu, mỏi mắt, đau tức vùng hốc mắt: Để cố gắng nhìn rõ hình ảnh bị nhòe, các cơ điều tiết của mắt phải hoạt động liên tục không ngừng nghỉ. Điều này dẫn đến tình trạng mỏi mắt dữ dội, đau đầu vùng trán và thái dương, đặc biệt là sau khi đọc sách hoặc làm việc với máy tính.
- Nheo mắt hoặc nghiêng đầu khi nhìn: Người bị loạn thị có xu hướng nheo mắt lại để thu hẹp khe mi, giúp giảm bớt các tia sáng nhiễu loạn để nhìn rõ hơn một chút.
- Khó khăn khi nhìn vào ban đêm: Người bị loạn thị khi tham gia giao thông vào buổi tối sẽ thấy ánh đèn xe đối diện bị nhòe tia ra xung quanh, gây lóa mắt và rất nguy hiểm.
4. Những biến chứng nguy hiểm nếu bỏ qua điều trị loạn thị
Ở người trưởng thành, loạn thị không được đeo kính sẽ gây ra những cơn đau đầu mạn tính, giảm hiệu suất làm việc và gây mất an toàn khi lái xe.
Đối với trẻ em, loạn thị nguy hiểm hơn rất nhiều. Nếu trẻ bị loạn thị nặng (trên 1.50 Diop) ở một hoặc cả hai mắt mà không được phát hiện và đeo kính chỉnh đúng độ trước 6 tuổi, mắt trẻ sẽ nhanh chóng rơi vào trạng thái nhược thị (mắt lười). Khi đã bị nhược thị, hệ thống thần kinh thị giác kết nối với não bộ sẽ ngừng phát triển, dẫn đến việc dù sau này trẻ có đeo kính hay phẫu thuật Laser thì thị lực cũng không thể đạt được mức tối đa 10/10.
5. Giải pháp chẩn đoán và điều trị loạn thị tại Bệnh viện Mắt Thanh Tâm
Bệnh viện Mắt Thanh Tâm là địa chỉ chuyên khoa uy tín hàng đầu, sở hữu quy trình kiểm tra khúc xạ nghiêm ngặt cùng các phác đồ điều trị loạn thị tối ưu chuẩn Quốc tế:
Quy trình chẩn đoán công nghệ cao
- Đo khúc xạ máy tự động thế hệ mới: Giúp xác định sơ bộ trục loạn và độ loạn thị của mắt.
- Thử kính chủ động chuẩn xác: Bác sĩ nhãn khoa kết hợp cùng cử nhân khúc xạ nhãn khoa sẽ tiến hành tinh chỉnh từng độ loạn và trục loạn một cách tỉ mỉ để tìm ra độ kính tối ưu, giúp bệnh nhân nhìn sáng rõ mà không bị chóng mặt, méo hình.
- Bản đồ giác mạc (đối với ca loạn thị nặng): Giúp tầm soát và loại trừ sớm bệnh lý giác mạc chóp nguy hiểm.
Các phương pháp điều trị hiệu quả:
- Sử dụng kính thuốc (Kính gọng hoặc Kính áp tròng Toric): Đây là giải pháp đơn giản, an toàn và phổ biến nhất. Người bệnh sẽ được kê đơn đeo loại thấu kính trụ (Cylinder lens) được mài cắt đặc biệt theo trục loạn để bù trừ lại độ cong bất thường của giác mạc, giúp gom các tia sáng hội tụ về đúng một điểm trên võng mạc.
- Kính Ortho-K thiết kế chuyên biệt cho mắt loạn thị: Giúp chỉnh hình giác mạc tạm thời vào ban đêm khi ngủ, giải phóng trẻ khỏi cặp kính gọng vào ban ngày.
- Phẫu thuật khúc xạ (Bắn Laser): Đối với người trưởng thành trên 18 tuổi có độ loạn ổn định, các phương pháp phẫu thuật hiện đại như Femto-LASIK, ReLEx SMILE hoặc đặt thấu kính nội nhãn (Phakic Toric IOL) tại Mắt Thanh Tâm sẽ giải quyết triệt để hoàn toàn độ loạn thị, trả lại tầm nhìn tự nhiên hoàn hảo mà không cần lệ thuộc vào kính.
CHỦ ĐỘNG TẦM SOÁT THỊ LỰC CHO GIA ĐÌNH NGAY HÔM NAY!
Loạn thị hoàn toàn có thể kiểm soát và điều trị an toàn nếu được phát hiện sớm. Nếu bạn hoặc con trẻ xuất hiện dấu hiệu nhìn mờ, nhòe hình hay mỏi mắt, đừng chần chừ. Hãy đến ngay Bệnh viện Mắt Thanh Tâm để được khám và tư vấn phác đồ phù hợp nhất!
???? BỆNH VIỆN MẮT THANH TÂM – MẮT SÁNG, TÂM AN
- Địa chỉ: Lô 14-15-16 LK5, Khu ĐTM Đông Sơn, đường Cao Sơn, P. An Hưng, TP. Thanh Hóa.
- Hotline hỗ trợ đặt lịch (24/7): 0396.598.115
- Giờ mở cửa: 7h30 – 17h30 (Tất cả các ngày trong tuần, kể cả Thứ 7 và Chủ Nhật)