Tháng 8, tháng 9 là thời điểm học sinh cả nước rục rịch quay trở lại trường học. Đây cũng là lúc thời tiết chuyển mùa, tạo điều kiện thuận lợi cho virus gây bệnh đau mắt đỏ (viêm kết mạc cấp) bùng phát mạnh mẽ.
Môi trường học đường với đặc thù học sinh sinh hoạt, vui chơi chung trong không gian khép kín là "mảnh đất màu mỡ" để dịch đau mắt đỏ lây lan với tốc độ chóng mặt. Chỉ cần một học sinh nhiễm bệnh không được xử lý kịp thời, cả lớp học có thể nhanh chóng trở thành một ổ dịch lớn.
Khi phát hiện có trẻ bị đau mắt đỏ tại trường, cả giáo viên và phụ huynh cần phải làm gì để bảo vệ con và ngăn chặn dịch bùng phát? Hãy cùng các chuyên gia nhãn khoa tại Bệnh viện Mắt Thanh Tâm bỏ túi ngay cẩm nang xử lý chuẩn y khoa dưới đây.
1. Cách nhận biết nhanh trẻ bị đau mắt đỏ tại lớp học
Các thầy cô giáo là những người trực tiếp sát cánh cùng học sinh suốt cả ngày học. Do đó, việc tinh ý nhận biết sớm các dấu hiệu ban đầu của trẻ bị đau mắt đỏ là bước chặn dịch đầu tiên và quan trọng nhất:
- Trẻ thường xuyên dụi mắt, chớp mắt liên tục: Cảm giác cộm xốn, ngứa ngáy khiến trẻ không thể tập trung nghe giảng mà liên tục đưa tay lên mắt.
- Mắt trẻ bị đỏ, lòng trắng có nhiều tia máu: Xuất hiện ở một hoặc cả hai bên mắt.
- Mắt tiết nhiều ghèn (rỉ) và chảy nước mắt: Ghèn mắt có thể trong suốt hoặc có màu vàng, xanh nhạt dính quanh bờ mi.
- Trẻ sợ ánh sáng: Khi nhìn lên bảng hoặc nhìn ra cửa sổ, trẻ có xu hướng nheo mắt, che mắt lại vì chói.
- Mi mắt sưng húp: Vùng da xung quanh mắt trẻ nề nhẹ, trông mắt bé nhỏ hơn bình thường.
2. Quy trình xử lý tại chỗ dành cho Giáo viên & Nhà trường
Ngay khi phát hiện học sinh có các biểu hiện nghi ngờ trên, giáo viên chủ nhiệm và bộ phận y tế học đường cần phối hợp thực hiện ngay các bước sau:
Bước 1: Cách ly tạm thời và thông báo cho phụ huynh
Nhanh chóng đưa trẻ xuống phòng y tế học đường để cách ly tạm thời, tránh để trẻ tiếp tục sinh hoạt chung với các bạn trong lớp. Sau đó, liên hệ ngay với phụ huynh để đưa trẻ đi khám chuyên khoa mắt càng sớm càng tốt.
Bước 2: Sát khuẩn và vệ sinh lớp học ngay lập tức
- Thu hồi toàn bộ đồ chơi, đồ dùng học tập mà trẻ nhiễm bệnh đã tiếp xúc để tiến hành khử trùng bằng dung dịch Cloramin B hoặc cồn sát khuẩn.
- Lau sạch các bề mặt dùng chung trong lớp như tay nắm cửa, mặt bàn, thành ghế, bảng viết.
- Mở to các cửa sổ để lớp học thông thoáng gió tự nhiên, hạn chế dùng điều hòa đóng kín cửa trong mùa dịch.
Bước 3: Nhắc nhở cả lớp sát khuẩn tay và không dụi mắt
Hướng dẫn tất cả học sinh còn lại trong lớp rửa tay bằng xà phòng dưới vòi nước sạch hoặc sát khuẩn tay bằng dung dịch cồn khô. Nhắc nhở các em tuyệt đối không đưa tay lên mắt, mũi, miệng và không dùng chung đồ dùng cá nhân (bút, thước, khăn lau, chai nước) với bạn bên cạnh.
3. Quy trình chăm sóc và cách ly tại nhà dành cho Phụ huynh
Khi đón con từ trường về với chẩn đoán hoặc nghi ngờ đau mắt đỏ, ba mẹ cần chủ động thực hiện các biện pháp chăm sóc an toàn:
Cho con nghỉ học tạm thời để cách ly
Tuyệt đối không vì tiếc vài buổi học đầu năm mà cố cho con đến trường. Cho con nghỉ học từ 7 đến 10 ngày (hoặc cho đến khi mắt con lành hẳn và có chỉ định của bác sĩ) là cách tốt nhất để bảo vệ sức khỏe của con và tránh lây lan cho toàn trường.
Chăm sóc và vệ sinh mắt cho con đúng cách
- Rửa mắt bằng nước muối sinh lý: Sử dụng dung dịch Natri Clorid 0.9% để nhỏ rửa mắt cho con từ 3 - 5 lần/ngày nhằm rửa trôi ghèn mắt và virus. Khi nhỏ, nghiêng đầu con sang bên mắt bị bệnh để nước muối chảy ra ngoài, tránh chảy sang mắt lành gây lây nhiễm chéo.
- Sử dụng gạc sạch riêng biệt: Dùng tăm bông hoặc gạc y tế vô trùng thấm nước muối để lau sạch ghèn mắt cho con theo chiều từ khóe mắt ra đuôi mắt. Lau xong vứt bỏ ngay vào sọt rác, không dùng lại gạc cũ.
- Cách ly đồ dùng cá nhân trong gia đình: Cho con dùng riêng khăn mặt, gối, chậu rửa mặt, cốc nước. Giặt sạch khăn mặt của con, phơi dưới ánh nắng mặt trời và ủi (là) nóng để tiêu diệt virus.
4. Những sai lầm "chết người" ba mẹ cần tuyệt đối tránh
Khi con bị đau mắt đỏ, do tâm lý xót con và nôn nóng muốn con nhanh khỏi để đi học lại, nhiều phụ huynh thường mắc phải những sai lầm nghiêm trọng sau:
- Tự ý mua thuốc nhỏ mắt chứa Corticoid: Việc tự ý nhỏ các loại thuốc kháng viêm mạnh (như Tobradex, Maxitrol, Dexachlor...) khi mắt đang bị nhiễm virus mà không có sự kiểm soát của bác sĩ có thể làm suy giảm miễn dịch tại mắt, dẫn đến loét giác mạc, bùng phát nhiễm trùng nấm hoặc gây bệnh glocom (tăng nhãn áp) rất nguy hiểm.
- Áp dụng các mẹo dân gian truyền miệng: Đắp lá trầu không, xông lá dâu tằm, nhỏ nước chanh, đắp lát khoai tây... lên mắt trẻ. Những phương pháp này hoàn toàn không có cơ sở khoa học, ngược lại còn khiến mắt trẻ bị bỏng nhiệt, nhiễm trùng nặng thêm và dễ gây sẹo vĩnh viễn trên giác mạc.
- Nhỏ chung một lọ thuốc cho cả nhà: Việc dùng chung lọ thuốc nhỏ mắt để phòng bệnh cho các thành viên khác vô tình lại là con đường lây truyền virus nhanh nhất. Mỗi người cần có lọ thuốc nhỏ mắt riêng biệt.
5. Khám và điều trị đau mắt đỏ an toàn tại Bệnh viện Mắt Thanh Tâm
Bệnh đau mắt đỏ ở trẻ nhỏ cần được chẩn đoán và theo dõi bởi bác sĩ chuyên khoa mắt để tránh các biến chứng như viêm giác mạc chấm nông (gây mờ mắt kéo dài sau dịch).
Tại Bệnh viện Mắt Thanh Tâm, quy trình điều trị đau mắt đỏ học đường được tối ưu hóa:
- Khám nhẹ nhàng, không gây sợ hãi cho trẻ: Bác sĩ sử dụng máy sinh hiển vi chuyên dụng kiểm tra tình trạng kết mạc, giác mạc của trẻ một cách êm ái, nhanh chóng.
- Kê đơn thuốc chuẩn Y khoa: Chỉ định các dòng thuốc nhỏ kháng sinh phòng bội nhiễm, kháng viêm an toàn và nước mắt nhân tạo không chứa chất bảo quản phù hợp nhất với lứa tuổi của bé.
- Tư vấn phòng ngừa lây nhiễm chéo: Hướng dẫn chi tiết cho phụ huynh cách bảo vệ các thành viên khác trong gia đình không bị lây bệnh.
VÌ MỘT MÙA TỰU TRƯỜNG AN TOÀN VÀ KHỎE MẠNH!
Sự phối hợp chặt chẽ giữa nhà trường và gia đình chính là chiếc chìa khóa vàng giúp dập tắt dịch đau mắt đỏ học đường ngay từ khi mới nhen nhóm. Hãy bảo vệ con yêu bằng cách đưa con đi khám mắt ngay khi có các biểu hiện nghi ngờ tại Bệnh viện Mắt Thanh Tâm!
